|
Bergen op Zoom, een stad met ongeveer 60.000 inwoners, in het uiterste westen van de provincie Noord Brabant. Eén van
de sterkste vestingsteden die ooit in Nederland gebouwd zijn. De stad is bekend geworden door het lied Merck toch hoe
sterck van Adriaan Valerius. Zie verder: http://cf.hum.uva.nl/dsp/ljc/valerius/mercktoc.html Het lied is gemaakt naar aanleiding van de zoveelste belegering in de tachtigjarige oorlog. Bergen op Zoom ligt op een
zeer strategische plaats, aan de westkant het water, op de zogenaamde Brabantse Wal, een flinke bult in het vlakke landschap
van West Nederland. De vesting had de reputatie dat ze onneembaar was.
| Winkelstraat met plattegronden |
|
| Plattegronden van Bergen in vroeger eeuwen |
|
Van die sterke vestingwerken is vrijwel niets meer over. Dat is jammer. Slechts één ravelijn is nog overgebleven in het
Anton van Duinkerken plantsoen. Anton van Duinkerken (pseudoniem voor W.J.M.A. Asselbergs) is één van de meest bekende
Bergenaren. Hij dichte het schitterende: Jawel, mijnheer, ik noem mij katholiek! Toen hij door Anton Mussert werd aangevallen.
| Overgebleven ravelijn van de vestingwerken |
|
| Fragment van gedicht Van Duinkerken |
|
Bergen op Zoom is niet echt een overdreven groot stadje, maar als je er doorheen loopt zie je op de kleine
oppervlakte van de binnenstad toch een enorm aantal monumenten. Ik bezoek het stadje op een ongunstig tijdstip, nieuwjaarsdag
en nogal vroeg op de dag. Het is er uitgestorven. Maar ja, ik was toevallig in de buurt en ik wilde toch graag de stad weer
eens bekijken. Als je van het station naar de binnenstad loopt, kom je door een alleraardigste laan, met negentiende eeuwse
panden. En wanneer je doorloopt, kom je vanzelf op de grote markt, met het stadhuis en de St. Gertrudiskerk, de Bergenaren
hebben het geloof ik zelf altijd over de peperbus, als ze het over de toren hebben. Ook staat op de markt een prachtige tot
schouwburg verbouwde kerk uit het begin van de negentiende eeuw. Op deze manier krijgt de voormalige kerk weer een nieuwe
bestemming.
| Laan naar het station |
|
| Stadhuis Bergen op Zoom |
|
| Toren van St. Gertrudiskerk (Peperbus) |
|
| Stadsschouwburg |
|
Het meest bekende monument van Bergen op Zoom is toch zonder twijfel het stadspaleis de Markiezenhof. Bergen werd vroeger
bestuurd door een markies. Vandaar dat het gebied rond Bergen op Zoom ook wel het Markiezaat wordt genoemd.
Even verderop staat de enig overgebleven Middeleeuwse poort, de gevangenpoort. Zo genoemd omdat de stadsgevangenis in
de poort gevestigd was.
| Gevangenpoort |
|
| idem, close up |
|
| Kanon |
|
Bergen op Zoom had ook een eigen haven, aan de Oosterschelde. Tegenwoordig is het gedeelte van de haven dat in de binnenstad
ligt grotendeels gedempt. Maar vroeger was dit de plek waar de bedrijvigheid plaatsvond. Nu is het een parkeerterrein. Ook
het spuihuis is er nog. Hier werd het overtollige water uit de stad geloosd op de Oosterschelde.
| Oude haven |
|
| Spuihuis, bij de oude haven |
|
| Winkelstraat |
|
| Rand van de binnenstad |
|
Over Bergen op Zoom is nog veel meer te zeggen. Vooral over de uitgestrekte industriegebieden die rond de stad liggen.
Deze fabrieken hebben wat mij betreft ook een innerlijke schoonheid. Ik hoop binnenkort nog eens terug te gaan naar Bergen,
om nog eens wat meer foto's te maken.
|
)
